Makyajlı Hamamböceği, internette doğaçlama olarak ortaya atılmış özgün ve absürt bir çizgi film konseptidir. Yapılan araştırmalarda bu isimde yayımlanmış herhangi bir eser, dizi veya senaryo kaydı bulunamadı. Bu nedenle konsept, var olan bir yapımın parçası değil; tamamen yeni bir fikir olarak ele alınmalıdır. Bu bölümde, bu fikrin nasıl kısa bir senaryoya dönüştürülebileceği adım adım anlatılmaktadır.
Absürt komedi, mantık sınırlarını zorlayan olayları ve karakterleri ciddiyetle sunarak gülme etkisi yaratır. Makyajlı Hamamböceği senaryosunda da karakterler kendilerini olduğundan çok farklı konumlarda görür ve bu tutarsızlık mizahın kaynağı olur. Bu türde olay örgüsü değil, karakterlerin kendi inançlarıyla kurdukları çelişki öne çıkar. İzleyici, saçmalığın farkında olan karakterlerin davranışlarına güler.
Diva, makyajlı bir hamamböceğidir ve uzun kirpikleri, tacı, allığı ile kendini İran prensesi olarak tanımlar. Elindeki minik yelpaze, onun sahnedeki en belirgin aksesuarıdır ve yelpaze hem zarafet hem de savunma aracı olarak kullanılır. Diva'nın replikleri, kendine duyduğu abartılı hayranlığı yansıtır. Bu tasarım, karakterin ne kadar küçük bir canlı olduğunu unutarak kendini nasıl büyük gördüğünü gösterir.
Diva'nın iki sevgilisi, Zerdali ve Kayısı, cansız meyveler olarak tasarlanmıştır. Bu meyveler kürdanın üzerinde romantik müzikle dönerken gösterilir ve Diva'nın onlara aşk mektupları yazdığı anlatılır. İki meyvenin de konuşmaması, Diva'nın hayal dünyasının ne kadar kapalı olduğunu vurgular. Sevgililerin cansız olması, absürtlüğün en somut örneklerinden biridir.
Ege Durmaz, senaryoda yalnızca adı anılan ve hiç görünmeyen bir karakterdir. Diva ondan 'canımdan öte' diye söz eder, bu da onun hayranlığının gerçek bir kişiden çok bir fikre yöneldiğini düşündürür. Ege Durmaz'ın hiç ekrana gelmemesi, seyircide merak uyandırır ve anlatı boyunca çözülmemiş bir gizem olarak kalır. Bu tür bir eksiklik, absürt anlatılarda gülme etkisini güçlendirebilir.
Terörist Böcek, kirli sakallı, güneş gözlüklü ve sırtında minik bir füze rampası taşıyan bir erkek hamamböceğidir. Sahneye sinsice süzülmesiyle gerilim yaratır; bu gerilim hemen ardından gülme efektiyle bozulur. Karakterin saldırganlığı ile hamamböceği boyutundaki füzeler arasındaki ölçek farkı absürt etkiyi artırır. Bu karakter, filmin ana çatışma unsurunu oluşturur.
Senaryonun ilk sahnesi banyo köşesinde geçer ve sabah ışığı lavabonun altına vurur. Kamera lavabonun altına doğru kayarken Diva, kırık bir aynada kendine bakarak kirpiklerini kıvırır. Dar ve ev içi bir mekân, karakterlerin küçüklüğünü izleyiciye hatırlatır. Sonraki sahne kapı aralığına taşınır ve bu geçişle birlikte gerilim başlar.
Diva, diş fırçasının üstünde poz vererek kendini tanıtır ve 'Ben divayım, ben İran prensesiyim' der. Her gün hırladığını söyleyerek karakterinin öfke ile kibarlık arasındaki çelişkisini ortaya koyar. Yelpazesini açıp punç yaptığında arkasında minik bir parıltı efekti belirir. Bu parıltı, onun kendi kendini yüceltmesinin görsel karşılığıdır.
Kapı aralığına bir gölge düşer ve müzik aniden kesilir. Terörist Böcek, gözlüğünü çekip rampasını doğrultarak sahneye girer ve fısıltıyla 'Prensesin tahtı sallanıyor' der. Diva onu aynada görünce kirpikleri korkudan titrer. Replikleriyle kendini hâlâ diva olarak tanımlamaya çalışsa da sesi çığlığa dönüşür.
Terörist Böcek rampaya basar ve 'FİŞŞŞT' sesiyle minik bir füze salonun içinde dönerek uçar. Füze, Diva'nın tacına çarpar ve PUF efektiyle taç havada dağılırken pembe bir toz bulutu oluşur. Diva yelpazesiyle kendini korumaya çalışır ama yelpaze ters döner ve kendi suratına çarpar. Saldırının ölçeği küçük, etkisi ise büyüktür; absürtlük burada doruğa çıkar.
Duman dağıldığında Terörist Böcek zıplayıp karnını tutarak kahkaha atar ve 'Prensesim, artık taçsız prenses' der. Diva'nın makyajı dağılmıştır ama o dimdik doğrulur ve bugün de 'sana' hırlayacağını söyler. Yelpazesini kılıç gibi kaldırır ve iki karakter kafa kafaya tokuşur. Bu kapanış, mücadelenin bitmediğini ve devam edeceğini ima eder.
Sahnenin sonunda ekrana bir kapanış kartı gelir: 'Makyajlı Hamamböceği — Bölüm 1: Zerdaliye Ağıt'. Bu başlık, Diva'nın sevgililerinden birine yapılan bir ağıt fikrini taşır. Bölüm adı, serinin her bölümde farklı bir absürt konuya odaklanabileceğini gösterir. Kapanış kartı, seyirciye bunun bir dizi bölümü olduğunu hatırlatır.
Senaryo yaklaşık altmış saniyelik kısa bir çizgi film olarak tasarlanmıştır. Türü, absürt komedi ile slapstick (fiziksel güldürü) karışımıdır. Kısa süre, karakterlerin tanıtımı ve çatışmanın hızlıca kurulmasını gerektirir. Bu nedenle her sahne tek bir işlevi yerine getirir ve gereksiz diyalogdan kaçınılır.
Senaryonun motion grafik videosuna dönüştürülmesi, yazıların ekranda akması ve repliklerin seslendirilmesi anlamına gelir. Bu formatta canlandırma, hazır grafikler ve yazı animasyonlarıyla yapılır. Anlatıcı, önceki seslendirmeyi de kullanabileceğini belirtmiştir. Bu yaklaşım, tam çizgi film üretimine göre daha hızlı ve düşük maliyetlidir.
Diva'nın repliği 'Eve' adlı bir sesle okunmuş ve seslendirme çıktısı oluşturulmuştur. Video üretimi için on kredi gerektiği ve mevcut kredinin yetmediği belirtilmiştir. Devam etmek için kredi yüklemek ya da Pro aboneliğe geçmek gerekmektedir. Kredi paketleri ilgili sayfadan incelenebilir; yükleme sonrası videonun hemen üretileceği ifade edilmiştir.
Araştırmada, hamamböceği temalı en bilinen yapım olarak Oggy ve Hamam Böcekleri (Oggy et les Cafards) öne çıkmıştır. Jean-Yves Raimbaud tarafından yaratılan bu Fransız slapstick animasyon dizisi, 6 Eylül 1998 ile 30 Ocak 2019 arasında yedi sezon ve 169 bölüm olarak yayımlanmıştır (Vikipedi). Türkiye'de 2007'de Samanyolu TV ve Yumurcak TV, 2013'te TV4 ve Nickelodeon Türkiye, Mart 2020'de Boomerang, Temmuz 2020'de Cartoon Network Türkiye'de gösterilmiştir (Vikipedi). Dizi sözsüz slapstick yapısıyla öne çıkar; Makyajlı Hamamböceği ise konuşan karakterler ve absürt diyaloglar üzerine kuruludur.
Hamamböceği teması sinemada başka örneklerde de karşımıza çıkar; 2013 yapımı Oggy ve Hamam Böcekleri: Film, yönetmen Olivier Jean-Marie tarafından çekilmiş ve 7 Ağustos 2013'te Fransa'da gösterime girmiştir; süresi 82 dakikadır (Vikipedi). 2006 tarihli Hamamböceği (Cafard) adlı Fransız animasyon/bilim kurgu kısa filmi ise beş dakika sürer ve yönetmenleri Paul Jacamon ile Thomas Léonard'dır (Sinemalar.com). Sovyet Soyuzmultfilm yapımı Canavar Hamamböceği ise Korney Çukovski masalından uyarlanmıştır (YeniSinema.com). Bu örnekler, hamamböceğinin animasyonda farklı türlerde kullanılabildiğini gösterir.
Araştırmada, senaryo yazımı için sinopsis, tretman ve sahne senaryosu olmak üzere üç aşamalı bir format önerilmektedir. Sinopsis, hikâyenin kısa bir özetini; tretman, sahne sahne genişletilmiş anlatımı; sahne senaryosu ise diyaloglar ve sahne yönergelerini içerir. Bu format, bir fikrin adım adım somutlaştırılmasını sağlar. Makyajlı Hamamböceği senaryosu da bu aşamalara uygun biçimde yapılandırılabilir.
Türkiye'de absürt komedi türünde yazılmış senaryo örnekleri arasında 'Rıfkı ve Murat' adlı otuz dakikalık bir pilot bölüm yer alır; bu yapım Konya'da geçen absürt bir komedi ve belgesel parodisidir. Ayrıca Nefise Abalı'nın Animasyon Senaryosu Atölyesi blogu, senaryo formatı konusunda örnek oluşturmaktadır. Bu kaynaklar, absürt anlatının Türkçede nasıl kurulabileceğine dair biçimsel ipuçları sunar. Makyajlı Hamamböceği fikri de bu türde konumlandırılabilir.
Makyajlı Hamamböceği, yayımlanmış bir esere dayanmayan, tamamen özgün bir absürt çizgi film fikridir. Senaryo, karakter tanıtımı, çatışma, saldırı ve kahkaha sahneleriyle yaklaşık bir dakikalık bir anlatı oluşturur. Videoya dönüştürmek için seslendirme ve motion grafik üretimi gerekmektedir ve bu işlem kredi gerektirir. Bu nedenle bir sonraki adım, kredi yüklemek ya da abonelik seçeneklerini değerlendirmektir.
